هشت و نيم
در سال ۱۹۶۳ فدريکو فليني فيلمي ساخت به نام هشت و نيم
و در آن اشتغال فکري خود را راجع به ـ آزادي انسان- به تصوير
کشيد .
اين فيلم همچنين ديدگاهي را که او از سينما داشت به نمايش
گذارد .
شخصيت اصلي کارگرداني است به نام گوئيدو که عجولانه در کار
کارگرداني فيلمي است و بسياري از مشخصات خود فليني را
دارد و اين کارگردان در حال اتمام فيلمي است که تجربه انسانهائي
را پس از جنگ هسته اي نشان ميدهد .
ولي در حين انجام کار تمامي مشگلات شخصي کارگردان با تهيه
کننده - زن - معشوقه - منقدين - و دوستان او به ميان ميايد.
تفکرات کارگردان به سرعت بين واقعيت و فانتزي او در آمد و شد
هستند با کمک فلاش بک ها به گذشته مداما سير وقايع با زمان
حال قطع شده و در اين بين روياهاي او هم نشان داده ميشود .
به همين دليل فيلم از منطقي يگانه خاليست و تداوما شکلي ذهني
و اغلب غير منطقي به خود ميگيرد .
شکاف روحي او تحت تاثير فرويد - يونگ را در تمامي روابط او به
خصوص با زنش - معشوقه و پدر و مادر مرده او به روشني ميتوان
ديد .
در بخشي درست پس از همخوابگي با معشوقه خود ٬ مادرش در
روياي او ظاهر ميشود و با يکديگر به گورستاني رفته و به پدرش
کمک ميکند که در درون قبري برود .
مادرش ابتدا با بوسه اي مادرانه و سپس اروتيک ناگهاني تبديل به
همسرش ميگردد در زمان حال ( ظاهرا فليني از عقده اوديپ رنج
ميبرده )
حتي کوچکترين واقعه در زندگي گوئيدو بلافاصله خاطره اي را در
او زنده ميکند هنگامي که شخصي با او تله پاتي ميکند ذهن او
به خانه اي روستائي ميرود و او را که کودکي بيش نيست در بين
خدمه خانه و زنان فاميل و مادر نشان ميدهد که همگي او را ناز و
نوازش کرده و يک بازي را که نامش ASA NISI MASA است بازي ميکنند .
اين بازي در کانسپت يونگANIMA و در زبان ايتاليائي به معني روح است
هنگامي که با کاردينالي ملاقات ميکند تمام خاطراتش به روزهائي که
در مدرسه کاتوليک ها درس ميخوانده ميرود .
تمامي اعمال سکسوال او به سرکوب اخلاقي معلمانش بر ميگردد
نگاهي که فليني از زبان گوئيدو راجع به زن بيان ميکند اين است که
زنان يا باکره هستند و يافاحشه !!!!!!و براي اين تصوير زني فاحشه
در کنار دريا براي او ميرقصد .
اغلب گوئيدو از زمان حال به جاي بازگشت به گذشته به رويا فرو ميرود
به عنوان نمونه هنگامي که در خيال به ملاقات کاردينالي ميرود تنها
پيامي که مذهب به او ميدهد اين است که هيچ آمرزشي خارج از
کليسا وجود ندارد .
و يا هنگامي که با زنش در کافه اي نشسته و معشوقه او هم به آنجا
ميايد در روياهاي خود آن دو را دوست يکديگر ديده و باز هم به گذشته
و خانه روستائي ميرود و اين بار آنجا را يک حرم !!! ميبيند که در آن
تمامي زنان زندگي او يک هدف را دنبال ميکنند و آن خدمت به اوست .
اما تنها يک زن مشخصا از حرم او غايب است کاراکتري که توسط
کلوديا کارديناله بازي ميشود و او به شکل افسوني در تفريحگاهي که
در زمان حال هست ( نه در خانه روستائي) بر او ظاهر شده و کاسه اي
آب چشمه اي که براي درمان ميخورند از چشمه به او تقديم ميکند
در زمينه هنر فليني بسيار تحت تاثير پيرآندلو نمايشنامه نويس معروف
ايتاليائي بوده و نقش کلوديا ( زن ايده آل ) برگرفته از کارهاي پير آندلو
ميباشد و هر دوي آنان همواره کاراکترهائي که يونيک و غيرممکن
هستند را مي آفرينند .
در فيلم هشت و نيم هنگامي که به نظر ميرسد همه چيز بسيار بغرنج
و پيچيده شده است ناگهان تمامي تکه ها به جاهاي خود افتاده و
ساختن شاهکاري از هيچ خود را نمايان ميسازد .
در صحنه پاياني فيلم تمامي کاراکترهاي فيلم در حالي که همگي سفيد
پوشيده اند و دست هاي يکديگر را گرفته اند با خنده و آواز در حال رفتن
از جائي به جاي ديگر هستند
و با اين پايان فليني اعلام ميکند شاهکاري که خلق کرده کاملا وارسته
از هر بندي است و به معني مطلق ( آزاد ) است و فليني خود گوئيدو
است و همه را آن سان که هستند پذيرفته است .
همچناني که هر انساني در برهه اي از زندگي خود ميتواند اين را اعلام
نمايد .
ديدن اين فيلم را به کساني که نديده اند توصيه ميکنم . نانا
No comments:
Post a Comment